ทำไมใบเสนอราคาที่ดีจึงสำคัญ?
ใบเสนอราคาเป็นหน้าตาของผู้รับเหมา ลูกค้าจะตัดสินใจเลือกผู้รับเหมาจากใบเสนอราคาเป็นหลัก ใบเสนอราคาที่ดีต้อง
- ชัดเจนและเข้าใจง่าย — ลูกค้าต้องเห็นว่าจ่ายอะไรบ้าง แบ่งเป็นหมวดชัดเจน
- มีรายละเอียดเพียงพอ — ระบุ spec วัสดุ จำนวน หน่วย ราคาต่อหน่วย ไม่ใช่แค่ยอดรวม
- ตรวจสอบได้ — มี Backup Sheet แสดงที่มาของปริมาณ ลูกค้าสามารถตรวจสอบได้
- ราคาสมเหตุสมผล — ไม่แพงจนเกินไปจนเสียงาน ไม่ถูกจนเกินไปจนขาดทุน
ขั้นตอนการจัดทำใบเสนอราคา
- อ่านแบบก่อสร้างให้ครบ
อ่านแบบทุก discipline: โครงสร้าง (ST), สถาปัตยกรรม (AR), ไฟฟ้า (EE), ประปา-สุขาภิบาล (SN) รวมถึงรายการประกอบแบบ (Specifications) ที่ระบุ spec วัสดุและมาตรฐานงาน เข้าใจ scope ทั้งหมดก่อนเริ่มถอดปริมาณ
- ถอดปริมาณงาน (Quantity Takeoff)
วัดขนาดจากแบบ คำนวณปริมาณวัสดุแต่ละรายการ และบันทึกข้อมูลอ้างอิงของปริมาณลงใน Backup Sheet เพื่อให้สามารถตรวจสอบและแก้ไขได้ภายหลัง
- ตั้งราคาวัสดุ
ใช้ราคาวัสดุปัจจุบันจากตลาดจริง ไม่ใช่ราคาเก่าจากงานก่อนหน้า โดยอ้างอิง ราคาวัสดุก่อสร้างอัปเดต หรือสอบถามจากร้านค้าโดยตรง
- คิดค่าแรง
ค่าแรงมี 2 แบบหลัก: จ้างเหมา (Lump Sum) คิดเป็นราคาต่อหน่วยงาน เช่น ค่าก่อผนัง 400-600 บาท/ตร.ม. หรือ จ้างรายวัน คิดตามจำนวนวันทำงาน
- เพิ่มค่าดำเนินการและกำไร
ค่าดำเนินการ (Overhead) 5-10% รวมค่าเช่าอุปกรณ์ ค่าเดินทาง ค่าบริหารงาน และกำไร (Profit) 10-15%
- จัดทำเอกสารเสนอราคา
รวม BOQ + Backup Sheet + เงื่อนไข + ราคารวม VAT เป็นเอกสารที่พร้อมส่งลูกค้า
โครงสร้างราคาค่าก่อสร้าง
ราคาค่าก่อสร้างประกอบด้วยส่วนประกอบหลัก 4 ส่วน
| ส่วนประกอบ | สัดส่วน (%) | รายละเอียด |
|---|---|---|
| ค่าวัสดุ | 45 - 55% | คอนกรีต เหล็ก อิฐ กระเบื้อง สี ท่อ สายไฟ สุขภัณฑ์ |
| ค่าแรง | 25 - 35% | ช่างไม้แบบ ช่างเหล็ก ช่างก่อ ช่างสี ช่างไฟ ช่างประปา |
| ค่าดำเนินการ (OH) | 5 - 10% | ค่าเช่าอุปกรณ์ นั่งร้าน เครน เกรด รถยก ค่าน้ำ-ไฟหน้างาน |
| กำไร (Profit) | 10 - 15% | กำไรที่ต้องมีเพื่อรองรับความเสี่ยงและต้นทุนที่ไม่คาดคิด |
📐 สูตร: ราคาเสนอ = (ค่าวัสดุ + ค่าแรง) × (1 + OH%) × (1 + Profit%) + VAT 7%
ค่าแรงช่างก่อสร้าง 2569 (อ้างอิง)
| ประเภทช่าง | จ้างรายวัน (บาท/วัน) | จ้างเหมา (บาท/หน่วย) |
|---|---|---|
| ช่างไม้แบบ | 500 - 700 | ค่าแบบ 250-400 บาท/ตร.ม. |
| ช่างเหล็ก | 500 - 650 | ค่าผูกเหล็ก 5-8 บาท/กก. |
| ช่างก่อ-ฉาบ | 500 - 700 | ค่าก่อ 400-600 บาท/ตร.ม. ค่าฉาบ 200-350 บาท/ตร.ม. |
| ช่างปูกระเบื้อง | 500 - 700 | 300-500 บาท/ตร.ม. |
| ช่างสี | 450 - 600 | 100-200 บาท/ตร.ม. |
| ช่างไฟฟ้า | 600 - 900 | 800-1,500 บาท/จุด |
| ช่างประปา | 500 - 800 | 800-1,200 บาท/จุด |
ดูข้อมูลค่าแรงเต็มได้ที่ ค่าแรงช่าง 2569
เคล็ดลับทำใบเสนอราคาให้ชนะงาน
1. แยกรายการให้ชัดเจน
ลูกค้าชอบผู้รับเหมาที่เปิดเผยรายละเอียด ไม่ใช่แค่บอกยอดรวมก้อนเดียว แยกเป็นหมวดงาน (ST/AR/EE/SN) แต่ละหมวดมีรายการย่อย หน่วย ปริมาณ ราคา
2. แนบ Backup Sheet
Backup Sheet ช่วยสรุปข้อมูลอ้างอิงของปริมาณแต่ละรายการ ทำให้ลูกค้าเห็นที่มาของตัวเลขได้ชัดขึ้น และช่วยให้ตรวจสอบงานได้ง่ายขึ้น
3. ระบุ spec วัสดุให้ชัด
ระบุยี่ห้อ รุ่น ขนาด สี ของวัสดุแต่ละรายการ เพื่อป้องกันปัญหา "เข้าใจไม่ตรงกัน" ภายหลัง เช่น "กระเบื้อง 60×60 ซม. แกรนิตโต้ สีเทาเข้ม ยี่ห้อ..." ไม่ใช่แค่ "กระเบื้อง 60×60"
4. ใส่เงื่อนไขให้ครบ
ใบเสนอราคาที่ดีต้องระบุ
- ระยะเวลาก่อสร้าง — กี่วัน/เดือน
- งวดงานและการชำระเงิน — แบ่งกี่งวด จ่ายเมื่อไหร่
- อายุใบเสนอราคา — ปกติ 30-60 วัน
- สิ่งที่รวม/ไม่รวม — ชัดเจนว่า scope ครอบคลุมอะไรบ้าง
- ระยะเวลาประกันผลงาน — ปกติ 1-2 ปี
5. ใช้ราคาวัสดุอัปเดต
ราคาวัสดุก่อสร้างเปลี่ยนแปลงตลอดเวลา ผู้รับเหมาที่ใช้ราคาเก่ามีโอกาสขาดทุนสูง ใช้ ราคาวัสดุก่อสร้างอัปเดต เป็นฐานอ้างอิง
ตัวอย่างโครงสร้างใบเสนอราคา
| ลำดับ | รายการ |
|---|---|
| 1 | หน้าปก — ชื่อโครงการ ชื่อลูกค้า วันที่ เลขที่เอกสาร |
| 2 | สารบัญ — รายการหมวดงานทั้งหมด |
| 3 | BOQ สรุป — แบ่งตามหมวดงาน (ST/AR/EE/SN) พร้อมราคารวม |
| 4 | BOQ รายละเอียด — แต่ละรายการมี หน่วย ปริมาณ ราคา/หน่วย รวม |
| 5 | Backup Sheet — ข้อมูลอ้างอิงและที่มาปริมาณของแต่ละรายการ |
| 6 | ค่าดำเนินการ + กำไร |
| 7 | ราคารวมสุทธิ + VAT 7% |
| 8 | เงื่อนไข — ระยะเวลา งวดงาน ประกัน สิ่งที่รวม/ไม่รวม |
ข้อผิดพลาดที่ผู้รับเหมามักทำ
- ไม่ถอดปริมาณเอง — ใช้ปริมาณจากเจ้าของงานโดยไม่ตรวจสอบ หากปริมาณผิดจะขาดทุนทั้งงาน
- ลืมรายการงาน — ตกหล่นรายการเล็กๆ เช่น ค่าถมดิน ค่ารื้อถอน ค่าทำความสะอาด ค่าขนขยะ
- ใช้ราคาวัสดุเก่า — ราคาวัสดุที่เคยใช้ 6 เดือนก่อนอาจปรับขึ้นไปแล้ว 10-20%
- คิดกำไรน้อยเกินไป — เพื่อชนะราคา แต่ไม่มี buffer รองรับปัญหาระหว่างงาน
- ไม่ระบุเงื่อนไข — ทำให้เกิดข้อพิพาทเรื่อง scope ภายหลัง
จัดทำ BOQ และใบเสนอราคาด้วย ezBOQ
ระบบถอดปริมาณอัตโนมัติ + Backup Sheet สำหรับดูข้อมูลอ้างอิง + ออกใบเสนอราคาพร้อมส่ง
เพิ่มโอกาสชนะงานด้วยใบเสนอราคาที่มืออาชีพ
สรุป
การจัดทำใบเสนอราคาที่ดีเป็นทักษะสำคัญของผู้รับเหมามืออาชีพ จำหลักการเหล่านี้ไว้
- ถอดปริมาณด้วยตัวเองเสมอ — อย่าพึ่งพาตัวเลขจากคนอื่น
- แนบ Backup Sheet ทุกรายการ — สร้างความน่าเชื่อถือ
- ใช้ราคาวัสดุปัจจุบัน — ป้องกันการขาดทุน
- คิดกำไรให้เหมาะสม — OH 5-10% + Profit 10-15%
- ระบุเงื่อนไขให้ชัดเจน — ระยะเวลา งวดงาน ประกัน scope
เริ่มจัดทำ BOQ และใบเสนอราคาอย่างเป็นระบบด้วย ezBOQ ออกแบบมาเพื่อผู้รับเหมาไทยโดยเฉพาะ